حساسيت فصلي‌ از تشخيص تا درمان‌

حساسيت فصلي‌ ‌

حساسيت فصلي‌ از تشخيص تا درمان‌

بهار را بيشتر آدم‌ها دوست دارند. بعضي‌‌ها هم بهار و غير بهار برايشان فرقي نمي‌كند. اما بعضي‌هاي ديگر، حال‌شان از بهار به هم مي‌خورد. البته اين «حال به هم خوردن» با آن «حال به هم خوردن» فرق دارد. اينجا منظور اين است كه با آمدن بهار، حال بعضي‌ها متغير مي‌شود، به هم مي‌ريزد، بد مي‌شود يا چيزي از اين قبيل.
حساسيت به گرده گياهان، آلرژي، حساسيت فصلي، تب يونجه، حساسيتبهار، رينيت آلرژيك. اين‌ها همگي نام‌هاي مختلف يك بيماري است؛ يك بيماري شايع كه با شروع بهار، شايع‌تر و شايع‌تر مي‌شود. مبتلايان به اين بيماري، همان‌هايي هستند كه بهار، حال‌شان را بد مي‌كند.
از كجا مي‌آيد اين حساسيت؟
اگر چه حساسيت فصلي ممكن است گريبان هر آدمي را بگيرد ولي آمارها نشان مي‌دهد اين بيماري، تمايل عجيبي دارد كه در بعضي خانواده‌ها شايع‌تر باشد و در بعضي خانواده‌ها، ناشايع‌تر. پس با اين حساب، مي‌شود گفت كه حساسيت فصلي يك جور بيماري خانوادگي است. مي‌پرسيد اين حساسيت كي‌ اتفاق مي‌افتد؟ جوابش روشن است: پس از برخورد فرد با يك ماده حساسيت‌زا. مثلا پس از برخورد با گرده گياهان. با اين حساب، وقتي گياهان مشغول مي‌شوند به گرده افشاني؛ هر شخصي كه در نزديكي گياهان قرار داشته باشد و البته از اين زمينه خانوادگي هم بي‌نصيب نباشد، ممكن است به يك يا حتي چند نوع از اين گرده‌ها حساسيت نشان بدهد و به قول پزشكان، «علامت‌دار» بشود. اما اين «علامت‌دار»شدن يعني چه؟
شناسنامه حساسيت فصلي‌
عطسه‌هاي مكرر. اين شايع‌ترين علامتي است كه در بيماران مبتلا به حساسيت فصلي ديده مي‌شود و معمولا هم براي يك مدت طولاني، بيمار را همراهي مي‌كند. اين عطسه‌ها البته تنها نيستند. معمولا علائم ديگري هم با آنها همراهند:‌ گرفتگي بيني، آبريزش بيني، تورم و خارش در بيني يا گلو يا دهان و حتي خارش در گوش، اختلالات تنفسي در شب، اختلال در خواب شبانه و ...
طبيعي است كه شدت و حدت اين علائم، از يك بيمار تا بيمار ديگر متفاوت است؛ به نحوي كه در موارد شديد، زندگي روزمره و عادي بيمار، از مدرسه رفتنش گرفته تا كار كردنش، مختل مي‌شود. ضمنا اين بيماري، مزمن است. يعني به مرور باعث مشكلات بهداشتي بعدي مي‌شود. سينوزيت مزمن يكي از همين مشكلات است. ابتلا به پوليپ بيني يكي ديگر از همين مشكلات و ... به علاوه، درصد قابل توجهي از اين افراد نيز به آسم مبتلا بوده يا بعداً به آن مبتلا خواهند شد.
كدام آلرژي؟ كدام فصل؟
حساسيت فصلي‌ ‌

حساسيت فصلي به طور كلي در فصل بهار شايع‌تر است اما فصل ابتلا به اين بيماري براي افراد مختلف، متفاوت است. در واقع، نوع حساسيت هر فرد تعيين مي‌كند كه زمان بروز اين بيماري، چه فصلي باشد. براي مثال، از آنجا كه درختان در اوايل بهار گرده افشاني مي‌كنند؛ پس بيماراني كه به گرده درختان حساسيت دارند، بيشترين علائم‌شان را در اوايل بهار نشان خواهند داد. درختاني كه گرده‌افشاني‌شان اين بيماران را به زحمت مي‌اندازد، عبارتند از: صنوبر، توس، افرا و نارون. آنهايي كه به گرده‌هاي توليد شده از علف و چمن حساسيت داشته باشند، عمدتا در انتهاي بهار و اوايل تابستان، «علامت‌دار» مي‌شوند؛ ‌يعني همان موقعي كه علف‌ها بيشترين فعاليت گرده افشاني‌شان را به نماشي مي‌گذارند. حدود نيمي از بيماران مبتلا به حساسيت فصلي به گرده ناشي از علف و چمن حساسيت دارند.
جالب اين كه، آن دسته از گرده‌هاي سبك كه براحتي توسط باد جابه‌جا مي‌شوند، مشكل بيشتري به وجود مي‌آورند اما گرده‌هايي كه سنگين‌ترند و براي جابه‌جايي به زنبورها و ساير حشرات محتاجند، فقط وقتي مشكل‌زا مي‌شوند كه فرد در تماس مستقيم و نزديك با اين گياهان قرار داشته باشد. گرده‌هاي سبك با توجه به اين كه براحتي جابه‌جا مي‌شوند، در هر مكاني چه در داخل خانه و چه در خارج خانه، مي‌توانند فرد را «علامت‌دار» كنند.گل‌هاي تزييني هم منابع ديگري براي ايجاد علامت در افراد مبتلا به حساسيت فصلي‌اند. اين گياهان از اواسط تابستان تا اواخر پاييز گرده افشاني كرده و مبتلايان نيز در همين زمان، بيشترين علائم‌شان را نشان مي‌دهند. اما در شرايطي كه يك نفر به چند مورد از اين موارد حساسيت داشته باشد، فصل بروز علائم به طور معمول از اوايل بهار تا اواخر پاييز خواهد بود. يعني در واقع، چنين فردي در بيشتر مواقع سال دچار مشكل است.
نوع ديگري از اين حالت در افرادي ديده مي‌شود كه به دود سيگار، گرد و غبار موجود در هوا، پوست و موي حيواناتي مانند سگ‌ و گربه و يا ساير مواد حساسيت‌زاي موجود در هوا حساسيت دارند. اين افراد معمولاً در تمام طول سال «علامت‌دار»ند و تعبير «حساسيت فصلي» برايشان تعبير مناسبي به شمار نمي‌رود زيرا اين افراد در تمام طول سال با مواد حساسيت‌زا برخورد دارند و «علامت‌دار»ند.قارچ‌ها و كپك‌ها نيز مي‌توانند حساسيت‌زا باشند. اين حساسيت معمولاً در ماه‌هاي تابستان و پاييز باعث ايجاد علائم بيماري در بسياري از افراد مي‌شود. اين مواد حساسيت‌زا غالبا در محل تجمع‌ كاه، يونجه و برگ‌هاي خشك شده وجود دارند و در آب و هواي مرطوب، رشد آنها سرعت بيشتري گرفته و بويژه در شرايطي كه جريان هوا و تهويه آزاد هوا برقرار نباشد، به مقدار زيادي رشد كرده و گرده توليد مي‌كنند.
سلامت عليه تندرستي، بدن عليه بدن‌
سيستم ايمني بدن، كارش اين است كه از بدن دفاع كند. اين سيستم وقتي با يك ماده ناآشنا و احتمالاً خطرناك مانند باكتري يا ويروس يا ... مواجه مي‌شود، با توليد موادي به نام آنتي‌‌بادي سعي مي‌كند ماده نا‌آشنا را از پا درآورد. اين روند، يك روند طبيعي در حفظ ايمني بدن محسوب مي‌شود، اما حساسيت وقتي اتفاق مي‌افتد كه سيستم دفاعي در برخورد با عوامل بي‌ضرري مانند گرده گياهان، واكنش شديدي از خودش نشان بدهد و آنتي‌بادي توليد كند. آنتي‌بادي‌هاي توليد شده به سلول‌هاي ديگري در بدن متصل شده و از آنها موادي مثل ‌هيستامين آزاد مي‌كند كه در ايجادعلائم حساسيت نقش دارند. بنابراين پس از اين كه يك بيمار، يك بار در معرض ماده حساسيت‌زا قرار گرفت، سيستم ايمني بدنش در دفعات بعدي به محض برخورد با ماده حساسيت‌زا، با سرعت بيشتري از خودش ‌هيستامين و ساير مواد حساسيت‌زا را آزاد كرده و باعث اتساع عروق خوني، افزايش ترشحات بدن در قالب اشك‌ريزش و آبريزش بيني، تورم بافت‌ها، خارش، عطسه و ... مي شوند. البته اين واكنش‌ها تهديدكننده زندگي نيستند و با وجود آزاري كه براي فرد ايجاد مي‌كنند، به محض دور شدن فرد از محيط حاوي مواد حساسيت‌زا، اين علائم نيز در او فروكش خواهند كرد.
... و اما درمان‌
دوري از ماده حساسيت‌زا، هر چه بيشتر، بهتر. در واقع، بهترين راه براي مقابله با اين بيماري، رعايت همين نكته است. اين نكته آنقدر اهميت دارد كه برخي پزشكان به بيمارشان توصيه مي‌كنند محل زندگي‌اش را عوض كند. اين توصيه با اين كه گهگاه موثر واقع مي‌شود اما هيچ تضميني وجود ندارد كه بيمار به مواد حساسيت‌زاي آن منطقه جديد حساسيت نداشته باشد و يا اين كه پس از مدتي به آنها نيز حساس نشود. لذا اين روش با وجود هزينه‌اي كه براي بيمار به همراه دارد، امكان شكستش هم كم نيست.
استفاده از وسايل تهويه و تصفيه هوا در خانه و در طول فصول بيماري نيز باعث مي‌شود كيفيت خواب شبانه و كيفيت زندگي بيمار بهبود يابد. همچنين استفاده از ماسك‌هاي ضد گرد و غبار در محيط خارج خانه و محل كار هم باعث كاهش علائم مي‌شود.
همان‌طور كه گفته شد هيستامين يكي از موادي است كه باعث «علامت‌دار»شدن فرد مي‌شود. بنابراين داروهاي آنتي هيستامينيك نيز در كاهش علائم فرد مؤثرند. داروهاي ضد احتقان هم مي‌توانند در كاهش بعضي از علائم مفيد باشند، اگرچه هيچ‌كدام از اين داروها روي بيماري زمينه‌اي اثري نداشته و فقط علائم بيماري را كاهش مي‌دهند. داروهاي بدون نسخه‌اي مانند اسپري‌هاي بيني علاوه بر اين كه ارزش محدودي در كاهش علائم بيماري دارند، استفاده طولاني مدت‌شان ممكن است عوارض شديدي به دنبال داشته و علائم بيماري را بدتر كند.

مقالات مقالات مقالات مقالات مقالات مقالات مقالات آموزشگاه رایانه اخبار ایران و جهاناخبار ایران و جهاناخبار ایران و جهانبانک سوال و جوابجوان امروزدانلود نرم افزار