نوجوانان و اعتیاد اینترنتی

مقدمه

زیر چشم هایش گود افتاده است . صورتش تکیده و خسته است . وقتی همه خوابند او بیدار است و وقتی همه بیدارند او چرت می زند . سر کارش تمرکز ندارد ، بی حوصله است ؛ حوصله آدم های دور و برش را ندارد .
دلش می خواهد ساعت ها تند تر بگذرند و او هر چه زودتر به خلوت اتاقش برسد ؛ به دکمه هایی که او را به خود می خوانند ، به دریچه ای که چهره دیگری از دنیا را به او نشان می دهد . او بی قرار این دنیای مجازی است .
او همه علامت های یک معتاد را دارد . او یک معتاد اینترنتی است .
بی تردید ، اینترنت در زندگی افراد جامعه ، تغییر اساسی به و جود آورده است . این تغییر را می توان با اختراع تلفن در اوایل قرن بیستم و اختراع تلویزیون در دهه پنجاه مقایسه کرد . اینترنت ، بشارت دهنده کم کردن فاصله ها و گسترده کردن روابط میان آدمیان شده است .
اما امر متناقض این است که خود این تکنولوژی گاه موجب تقلیل و افت سایر روابط اجتماعی شده و تنهایی فرد را بیشتر کرده است .
اینترنت می تواند گریزگاهی برای کسانی که از مشکلات روانی رنج می برند و دچار تشویش ، افسردگی و بی اعتمادی به نفس هستند نیز باشد . ارتباط مجازی از طریق اینترنت ، محملی را برای گریز از واقعیت و وسیله ای برای ارضای نیازهای هیجانی و روانی به وجود آورد .
کسی که در روابط واقعی بین فردی توفیق چندانی نداشته ، اکنون از این طریق قادر می شود بی آن که چهره خود را برملا کند و نام خود را بگوید ، روابط گسترده ای را برقرار نماید و احساسات خویش را بروز دهد .
پیامدش این است که منجر به ایجاد توهم صمیمیت می شود و وقتی واقعیت خارج ، محدودیت های خود را نشان می دهد ، واکنش های نا امیدانه ای را در فرد ایجاد می کند .

آثار اجتماعی و روانی

اعتیاد به اینترنت نیز مانند اعتیاد به مواد مخدر ، الکل ، سیگار یا کافئین ، با علایمی هم چون افزایش نوسانات اخلاقی ، سخن نگفتن با دیگران ، قطع روابط اجتماعی ، کم خوابی ، نگرانی و استرس در کنار ضعف بینایی همراه است .
کودکان و نوجوانانی که به اینترنت دلبستگی فراوان پیدا می کنند و در حقیقت به آن معتاد می شوند ، و برای ارضای خود ساعت های متوالی ، بدون وقفه روی خط باقی می مانند و زمانی که امکان دسترسی به اینترنت را نداشته باشند ، دچار تشویش ، لرزش دست و عصبانیت می شوند ، استراحت و آرامش را فرا موش می کنند و به اینترنت و وسوسه های آن فکر کرده و خیال پردازی می کنند .

غریبه در خانواده

در درجه نخست ، وقتی یک نفر در محیط خانواده معتاد به استفاده از اینترنت باشد ، فرصت برقراری تعامل با سایر اعضای خانواده را از دستم می دهد . همین امر موجب تشکیل یک چرخه معیوب می شود که فرد هر روز بیش تر از گذشته از نظر عاطفی و روانی از سایر افراد خانواده فاصله بگیرد و به تنهایی خود و استفاده از اینترنت پناه برد .
این کم شدن روابط به نوبه خود موجب می شود فرد ، مهم ترین منبع حمایت اجتماعی خود را تضعیف کرده یا احیاناً از دست بدهد .
از سوی دیگر با گسستن و تضعیف رابطه بین زن و شوهر یا والدین و فرزندان ، آن ها به جای ارتباط با هم ، شنیدن حرف های هم دیگر و گوش سپردن به درد دل عضو دیگر خانواده ، محو فضای مجازی اینترنت شده و سعی می کنند تا خلا عاطفی به وجود آمده را با حضور شخص دیگری پر کنند .

افت تحصیلی

بر اساس نظر سنجی های انجام شده در مدارس آمریکا ، 86 درصد از معلمان بر این باورند که استفاده از اینترنت باعث شده تا دانش آموزان در انجام تکالیف درسی خود کوتاهی کنند .
نظر سنجی دیگری نیز نشان می دهد 58 درصد از دانش آموزانی که در استفاده از اینترنت زیاده روی می کنند ، افت تحصیلی داشته اند .
استفاده بیمارگونه از اینترنت ، نوجوانان را از فعالیت های مفید و سازنده ای همچون انجام فعالیت های درسی ، ورزش کردن و ارتباط با دوستان و هم سالان باز داشته ودر فرآیند اجتماعی شدن آن ها مداخله می کند .

کار یا سرگرمی

برخی از افراد به جای آن که در ساعات کاری به وظایف خود بپردازند ، وقت شان را با سایت های اینترنتی و سرگرمی های آن می گذرانند .
در مشاغلی که احتیاج به تمرکز و دقت فوق العاده دارند ، خطای فردی می تواند اثر های جبران ناپذیری داشته باشد . این که تمام ذهن و فکر فرد ، معطوف به اینترنت و استفاده از آن باشد ، می تواند درصد احتمال خطا را بالا ببرد .
از سوی دیگر ، فرد معتاد به اینترنت چون تمام انرژی ذهنی اش را روی استفاده از اینترنت سرمایه گذاری می کند ، دیگر توانایی تفکر خلاقانه ، ارایه راه حل های ابتکاری را نخواهند داشت .
گرچه ممکن است بهانه این افراد برای استفاده از اینترنت ، دست یابی به اطلاعات مورد نیاز باشد ، اما در عمل این گونه افراد جز پرسه زدن بی هدف درسایت های گوناگون ، کار دیگری انجام نمی دهند .

علایمی برای هشدار

شخص معتاد ، اینترنت را به شرکت در فعالیت هایی که پیش از این ، مورد توجه اش بوده ، با ارتباط با اعضای خانواده و دوستان ترجیح می دهد و بیش تر مایل است با افراد جدیدی که توسط اینترنت پیدا کرده ارتباط برقرار کند .
روزی چندبار و به طور مرتب ، پست الکترونیکی خود را چک می کند و هنگام اتصال ، متوجه گذشت زمان نیست .
از خواب و استراحت صرف نظر می کند و بدون اینترنت ، حالت آشفتگی ، عصبانیت ، بد اخلاقی و در نهایت افسردگی پیدا می کند و زمانی که این امکان فراهم شود ، تمام حالت های فوق در او از بین می رود .

وداع با اخلاق !

دسترسی از طریق اینترنت به عکس های مستهجن ، از جمله مواردی است که جنبه اعتیادآور پیدا می کند و ذهن بسیار ی از والدین را به خود مشغول کرده است .
حتی اگرکودکان در استفاده از اینترنت زیاده روی نکنند ، یک جست و جوی ساده برای دست یابی به مطالب مفید ، ناخود آگاه می تواند پایگاه های غیر اخلاقی را ظاهر نماید . انبوه نامه های الکترونیکی ، همچون سیل به صندوق پست الکترونیکی کودکان سرازیر میشود که همه گونه اطلاعات و مطالب در این زمینه را ارایه می دهند .
البته راه هایی هم چون استفاده از نرم افزارهای کنترلی وجود دارد . اغلب برنامه های پست الکترونیکی نیز قابلیت فیلتر و مسدود کردن نامه های گوناگون را دارند.

جاده پیش گیری و درمان

در صورت بروز هرکدام از علایم اعتیاد ، منع کامل دسترسی به اینترنت نیاز نیست و توصیه نیز نمی شود . بلکه ایجاد ساختار ی که در نهایت به کاهش این دسترسی تا مرز اعتدال منجر شود لازم است .
برای مثال ، استفاده یک نوجوان از شش ساعت در روز ، به یک ساعت کاهش یابد .
استفاده از وسایلی مثل ساعت زنگ دار برای نشان دادن مدت زمان اتصال در اتاق فرزندتان می تواند مفید باشد .
بهتر است در ازای کاهش اتصال به شبکه ، برای او پاداشی در نظر بگیرید یا در صورت تخلف ، مجازاتش کنید . اگر رایانه فرزندان در محل مجزا قرار دارد ، انتقال آن به مکانی مثل آشپزخانه ، اتاق ناهارخوری یا هر مکانی در منزل که به راحتی بتوان رایانه را مشاهده کرد می تواند به شما کمک کند .
تهیه فهرستی از فعالیت های جایگزین ، مفید است . به تناوب استفاده از اینترنت را با دیگرسرگرمی های جذاب جایگزین کنید .
استفاده افراطی از اینترنت ، می تواند پوششی برای مشکلات گوناگونی باشد که فرزندتان با آن روبه روست و در این حالت ، نیاز به درمان های خارج از خانه به کمک متخصص احساس می شود . در این حالت می توانید از مشاوران مدرسه یا مراکزدرمانی کمک بگیرید .
البته مراکز درمان اعتیاد به مواد مخدر و الکل نیزمی تواند کمک فکری بکند . روشن است که تجربه های آن ها درخور اعتیاد اینترنتی نیست ؛ ولی می توانند اطلاعات ارزشمندی در اختیار شما قرار دهند . البته مراکز درمان این گونه از اعتیاد را می توانید روی اینترنت بیابید ؛ به شرط آن که خود دچار اعتیاد نشوید !

دیدار آشنا ، فروردین ـ اردیبهشت 1385 - به کوشش موسی کریمی نیا

مقالات مقالات مقالات مقالات مقالات مقالات مقالات آموزشگاه رایانه اخبار ایران و جهاناخبار ایران و جهاناخبار ایران و جهانبانک سوال و جوابجوان امروزدانلود نرم افزار