شیمل در یك نگاه
آن ماری شیمل در فروردین 1301 در شهر ارفورت آلمان دیده به جهان گشود و در بهمن 81 در گذشت . او در سن نوزده سالگی وارد دانشگاه شد و پس از اخذ دكترای اسلامشناسی - در حالی كه بیست و چهار سال داشت - با تدریس در دانشگاه به تعلیم و تربیت دانشجویان مشتاق به معارف شرقی و دینی پرداخت .
این بانوی اروپایی در دفاع از اسلام نقش مهمی بر عهده گرفت و خاطر نشان ساخت: «اسلام دینی است كه در غرب بسیار بد فهمیده شده و حتی توسط عدهای از افراد ناوارد به نوعی به بدویت متهم گردیده است . (1) آن ماری شیمل در دانشگاههای چندین كشور به تدریس و تحقیق پرداخت; اما بیش از هر جا فعالیتهای خود را در كشور تركیه متمركز كرد . در سال 1965م . مسؤولیت كرسی فرهنگ و هنر اسلامی دانشگاه هاروارد به وی پیشنهاد گردید و دو سال بعد، پس از انعقاد قراردادی با این دانشگاه، در هاروارد به تدریس تصوف و خوشنویسی و شعر اسلامی پرداخت . شیمل از معدود معاریف جهان است كه به پاس فعالیتهای علمیاش تا كنون قریب 20 مدال و نشان افتخار از نقاط مختلف دنیا دریافت كرده است . همچنین از سوی دانشگاههای سند، اسلام آباد و پیشاور پاكستان، او پسالای سوئد، قونیه تركیه، تهران، و الزهراء (س) به وی دكترای افتخاری اهدا شده است . ریاست انجمن جهانی علوم دینی، عضویت در آكادمی سلطنتی علوم هلند و آكادمی علوم و هنر امریكا و ویراستاری نشریه عربی زبان «فكروفن» در سالهای 1963- 1973 م . بخشی از مسؤولیتهایی است كه او بر عهده داشته است . (2) |
شیمل و پیامبر اسلام (ص) بانو شیمل با صراحت لهجهای كه تنها از یك محقق بسیار مطلع و بینیاز از تعریف و تمجید غرب برمیآید، اعلام داشت: قرآن تنها كتاب آسمانی است كه به همان صورتی كه بر رسول اكرم (ص) وحی شده حفظ گردیده است، او پس از توضیحی متین و مستدل درباره علل احترام فوق العاده مسلمانان به پیامبر عظیم الشان اسلام اظهار داشت: مسلمانان هر گونه سب الرسول را بسیار گران و از گناهان بسیار سنگین تلقی میكنند و عكس العمل آنان در برابر تهمتها و اهانتهای سلمان رشدی، علیه خاتم پیامبران از این جهت است . در اوضاع آشفته وتبلیغات مسمومی كه استكبار جهانی در دفاع از این نویسنده مرتد راه انداخته بود، شیمل از حقانیت موضع مسلمانان و محكومیت این نویسنده هتاك سخن گفت و به صراحت اعلام كرد: «اسلام دارای آن مرتبه و جایگاه رفیعی هست كه باید دقیقتر و مشخصتر مورد توجه قرار گیرد . من مردان سالخوردهای را به چشم خویش دیدم كه وقتی شنیدند كه در كتاب آیات شیطانی چه چیزهایی نوشته شده است، زار زار گریستند . من نیز معتقدم: جریحه دار كردن احساسات توده عظیمی از مؤمنان روش بسیار بدی است، این كاری است كه من هم نمیتوانم بپذیریم .» (3)
شیمل و صحیفه سجادیه شیمل در خاطرهای گفته است: من بخشی از كتاب مبارك صحیفه سجادیه را به زبان آلمانی ترجمه و منتشر كردهام . وقتی مشغول ترجمه این دعاها بودم، مادرم در بیمارستان بستری بود و من كه به او سر میزدم، - پس از آن كه وی به خواب میرفت - در گوشهای از آن اتاق به كار پاكنویس ترجمهها مشغول میشدم . اتاق مادرم دوتختی بود . در تخت دیگر خانمی اهل فضل و متعصب به مذهب كاتولیك بستری بود . وقتی فهیمد من دعاهای اسلامی را ترجمه میكنم، دلگیر شد كه مگر در مسیحیت و در كتب مقدس خودمان كمبودی داریم كه تو به ادعیه اسلامی روی میآوری؟ ! وقتی كتابم چاپ شد، نسخهای برایش فرستادم . یك ماه بعد با من تماس گرفت و گفت: صمیمانه از هدیه این كتاب متشكرم; زیرا هر روز به جای دعاهای كتب مقدس خودمان آن را میخوانم! بله، واقعا ترجمه ادعیه امامان معصوم (ع) مخصوصا صحیفه حضرت زین العابدین (ع) برای بسیاری از مردم جهان غرب كارساز است . (4)
شیمل و باورها یكی از موجبات تاسف این است كه ما در غرب بخش عظیمی از خصلت مسیحی خود را از دست دادهایم و بسیاری از مردم از خدا و دین دور افتادهاند و نمیتوانند دریابند كه استحكام اسلام در اعتقاد به خدا است و كسی كه خدا را قبول ندارد قادر به درك دین اسلام نخواهد بود . برای بسیاری از مردم، طبیعت و اقتصاد جایگزین خدا شدهاند و من مشكل اساسی را در همین امر میبینم . (5)
برای من مایه تاسف است كه قضاوت كلی رسانههای غرب درباره اسلام جنبه منفی دارد . برای آنها اسلام دینی بیگانه است كه بدان آشنایی ندارند و از دیدگاه منفی به آن مینگرند . هیچ كس هم در پی كشف علت اصلی ایجاد این تصویر منفی از اسلام بر نمیآید . هر كس كه با اسلام اندك آشنایی داشته باشد، میداند كه این آیین تروریسم را محكوم میكند . گزارشهای سطحی تصویر نادرستی از اسلام ترسیم میكنند و مردم هم آنها را باور میكنند . (6)
ترجمهای كه امروزه در مغرب زمین از واژه جهاد مقدس اسلامی به دست داده میشود، غلط و غیر اسلامی است . همچنین ادعای توسعه اسلام با خون و شمشیر اتهامی واهی بیش نیست و اسلام عمدتا قلوب مردم را به سوی خویش معطوف ساخته است و دین صلح و آرامش و عدالت است . (7)
پینوشت: 1 . مقدمه كتاب تبیین آیات خداوند، آن ماری شیمل، ترجمه دكتر عبدالرحیم گواهی .
2 . فرهنگ و پژوهش، همان، ص 32 .
3 . نشر دانش، سال 15، شماره سوم، ص 93 .(مقدمه كتاب تبیین آیات خداوند)
4 . آن ماری شیمل بانوی شرق شناس جهان غرب، مجله از دیگران، سال دوم، شماره 5، مرداد 1380 .
5 . گفت و شنودی با آن ماری شیمل، ماهنامه از دیگران، شماره 10، دی 1380 .
6 . همان، ص 46 .
7 . در این زمینه نگاه كنید به كتاب تبیین آیات خداوند . غلامرضا گلی زواره / پرسمان شماره 7 |