هدف قيام

خانواده

هدف قيام

پرسش:
اگر هدف قيام امام حسين(ع) از عزيمت به كوفه امامت و رهبري مردم بود چرا پس از آنكه با عدم استقبال كوفيان مواجه شد قصد بازگشت به مدينه را نكرد كه به محاصره و شهادت آن حضرت منجر نشود؟
پاسخ:
سه عامل مهم در پيدايش نهضت امام حسين (ع) تاثير داشت:
عامل اول : درخواست بيعت از امام حسين(ع) براي يزيد و وارد كردن فشار به آن حضرت. در اين عامل امام حسين حالت دفاعي داشت زيرا حكومت يزد از اوبا فشار و اصرار بيعت مي خواست و حضرت خودداري مي ورزيد.
عامل دوم: دعوت مردم كوفه از امام حسين(ع) در اين عامل عكس العمل امام مثبت است و نوعي همكاري و تعاون با كوفيان به شمار مي رود. حضرت در مكه از نظر خودداري از بيعت يزد ديگر وظيفه اي به عهده نداشت چون در هر حال بيعت نكرده بود؛ اما دعوت كوفيان بعد تازه اي به قضيه داد و وظيفه تازه اي براي امام ايجاد كرد. اما هرچند دعوت مردم كوفه يكي از عوامل بشمار مي آيد ولي عامل اصلي تلقي نمي گردد چرا كه اگر دعوت مردم كوفه عامل مهم و اساسي بود. وقتي خبر اوضاع پريشان كوفه به حضرت رسيد امام دست از سخنان و مواضع خود برمي داشت و از ادامه سفر خودداري مي كرد در حالي كه داغ ترين و شورانگيزترين سخنان امام از اينجا شروع شد.
عامل سوم:كه يك عامل مهم است عامل امر به معروف و نهي از منكر است. در اين عامل منطق امام، منطق اعتراض و تهاجم بر حكومت ضد اسلامي است زيرا معتقد بود كه جهان اسلام را منكرات و فساد و آلودگي فرا گرفته و حكومت وقت به صورت سرچشمه فساد درآمده است او به حكم مسئوليت شرعي و وظيفه الهي خود بايد قيام كند. پس عامل امر به معروف و نهي از منكر ميزان توجه امام در اين قيام و نهضت است. بنابراين هدف امام تنها دعوت مردم كوفه نبوده بلكه اهداف ديگري هم داشته است.
اماآيا امام قصد بازگشت داشت يا نه؟
امام حسين(ع) به دنبال استقبال عظيم مردم كوفه پسر عمويش (مسلم بن عقيل) را براي سامان دادن اوضاع كوفه روانه عراق كرد و خود پس از چندي در روز سه شنبه نهم ذيحجه سال (نهم يا هشتم) از مكه خارج شد. زماني كه خبر حركت امام به يزيد رسيد نامه اي به ابن زياد نوشت و با آگاه كردن وي از اين دشواري كه براي كوفه پيش خواهد آمد دستور داد كه شهر را به شدت كنترل نمايد. ابن زياد به دستور يزد، مسلم بن عقيل را دستگير و به شهادت رساند، خبر شهادت مسلم و هاني مهم ترين خبر ناگوار ازوضعيت كوفه بود كه به امام رسيد. اما حضرت هنوز به نامه ها و دعوت ها و بيعت هاي كوفيان اميدوار بود زيرا شيعيان زيادي در اين شهر بودند و اميد آن بود كه امام را ياري كنند.
امام حسين(ع) هم چنان به حركت خود به مقصد كوفه ادامه داد تا اينكه به سپاه حربن يزيد رياحي كه به قصد كنترل منطقه و مانع حركت امام به سمت كوفه بود مواجه شد وقتي سپاه حر به امام رسيد حضرت كه اميد به حمايت كوفيان داشت از حر پرسيد كه به كمك آنان آمده يا بر ضد آنهاست. حر گفت: بر ضد شما. پس از آن بود كه امام درباره دعوت كوفيان و نامه هاي آنان سخن گفت و اينكه اگر مردم از دعوت خود برگشته اند حاضر است از راهي كه آمده برگردد حر پاسخ داد: كه وي از نامه ها بي خبر است و ماموريت دارد كه وي را به كوفه نزد عبيدالله بن زياد ببرد حضرت حاضر به حركت به سمت كوفه نشدند و به جد قصد بازگشت كردند و به طرف حجاز به راه افتادند.
صحبت از بازگشت يكي از اساسي ترين نكاتي است كه امام از اين پس تا زماني كه فرصت طرح آن را دارد بيان مي كند. پس از رسيدن دشمن و حركت به سمت كربلا امام بارها در سخنراني هاي خود در هر فرصت روي نامه هاي اهل كوفه تكيه دارد و به علاوه درباره ماهيت حكومت اموي سخن مي گويد و امامت را از آن خود مي داند و پس از آن مي فرمايد اگر ما را نمي خواهيد و حق ما را نمي شناسيد از همين جا باز مي گردم. دو سپاه امام و حربن يزد رياحي در عرض هم در حال حركت بودند و حر مراقب امام بود تا به حجاز باز نگردد در اين مسير بود كه امام مي كوشيد تا از كوفه دور شود و به سمت باديه حركت كند اما حر ممانعت مي كرد تا به كربلا رسيدند. عبيدالله بن زياد براي مجبور كردن امام به بيعت با يزد يا جنگ كردن با وي عمربن سعد را با سپاهي روانه كربلا كرد. گفتگوهاي چندي ميان امام حسين(ع) و عمربن سعد در روزهاي حضورش در كربلا صورت گرفت كه همه روي مساله بازگشت تكيه داشت و بر آن بود كه وضعيت به گونه اي درآيند كه بتواند از حيطه قدرت ابن زياد خارج شود.

مركز مطالعات و پژوهشهاي فرهنگي حوزه علميه

دفعات نمایش : 16

تاریخ: 1387.4.18

اخبار خانواده

مهلت توزيع كارت آزمون كارداني پيوسته دانشگاه آزاد ...

دولت نهم، جوانان را صاحب روز خاص كرد

تجليل از 805 دانش‌آموز برگزيده در جشنواره ادبي ...

هيچ كس‌ در 20 روز گذشته به خاطر وبا نمرده است ...

بازديد نماينده زن مجلس ژاپن از دانشگاه الزهرا(س) ...

ديدار صميمي رئيس جمهور با خانواده‌هاي شهداي دولت ...

آب‌‌ سالم، تن‌ سالم‌

افزايش حقوق بازنشستگان تأمين اجتماعي از امروز ...