جهش از دوران كودكي به نوجواني

خانواده

جهش از دوران كودكي به نوجواني

روانشناساني كه به مطالعه نوجواني مي پردازند در واقع به يكي از ويژگي هاي دوران ابتدايي نوجواني اشاره مي كنند كه در تعاريف هاروكس نيز بدان اشاره شده است: خودمداري.نوجوان در ابتداي بلوغ تصور مي كند كه در مركز جهان قرار دارد و همه چيز تابعي است از وجود او، اين تصور كه با پديداري نشانه هاي بلوغ در وي همراه است، پس از پايان دوران بحران بلوغ به تدريج رنگ مي بازد و نوجوان به دنياي واقعيت عيني جهان پيرامون بازمي گردد.
انقلاب جسماني و رواني
نوجوانان در طول چند سال بارها تغيير مي كنند نه تنها از نظر جسماني بلكه همچنين از نظر رواني.
دگرگوني هاي جسماني و رواني با ترشح غده هاي جنسي آغاز و با ترشحات سايرغدد نظير هيپوفيز و فوق كليوي تكميل مي شود.
متابوليسم انقلابي، ماهيچه هاي قوي، رشد استخوان ها، رشد سريع تر ساق هاي پا به نسبت بالاتنه بخشي از ويژگي هاي اين دوران است. به علاوه حجم قلب به دو برابر افزايش مي يابد كه همزمان با بالا رفتن فشار خون است.
اما رشد مغز به نسبت دوران كودكي چندان سريع نيست و بسيار ناچيز جلوه مي كند؛ ميانگين وزن مغز دختران 1244 و پسران 1374 گرم است، اما وزن مغز به خودي خود تاثيري در افزايش بهره هوشي ندارد.
نوجوان چه مي خواهد؟
يك روانشناس رشد برخي از خواسته ها و گرايش هاي نوجوانان را چنين برشمرده است:
نيل به آزادي و رهايي از سلطه پدر و مادر: نوجوان براي اثبات هويت و شخصيت خود درصدد اثبات خود است.
گرايش به ارتباط با نوجوانان ديگر: يادگيري اجتماعي
علاقه به انتخاب شغل و آمادگي براي قبول مسئوليت: آزمون و خطا و استعداد
كوشش در راه تامين مالي و استقلال اقتصادي: عدم وابستگي به والدين
گرايش به انتخاب همسر و تشكيل خانواده: خيال پردازي و آزمون و خطا
آمادگي براي پي بردن به ارزشهاي اخلاقي و معنوي: روش حل مشكل
آگاهي از محدوديت ها و توانايي هاي خود و نوجوانان ديگر: برخورد منطقي با رقابت ها و واقع بيني
قابليت پيشرفت در مفاهيم ذهني و مهارتهاي مختلف: كسب تجربه و درك مفاهيم بزرگسالان نياز به راهنمايي و پيشرفت به سوي كمال: الگوها و تجارب مناسب
بلوغ جنسي
در مناطق گرمسيري ممكن است بلوغ دختران از نه سالگي آغاز شود، ولي در سطح جهاني انتظار مي رود كه دختران بين سنين نه تا چهارده سالگي وارد اين مرحله از رشد جنسي شوند.در عوض پسران به ندرت ممكن است زودتر از يازده سالگي وارد بلوغ شوند.در واقع تمايلات نهفته و كمتر متمركز شده جنسي دوران كودكي در اين دوره به طرزي كاملا آشكار بارز مي شوند.
خصائص اوليه نوجواني: اندام جنسي، تكوين رشد جنسي
خصائص ثانويه نوجواني: موهاي بدن، دو رگه شدن صدا در پسران، بزرگ شدن سينه و لگن خاصره و باسن در دختران
نشانه هاي بلوغ در دختران
افزايش قد (تا حدود هشتاد درصد از رشد قد در دوران بلوغ رخ مي دهد و 20 درصد باقي مانده تا سن 25 سالگي تكميل مي شود)، بزرگ شدن سينه (تا حدود نود درصد از رشد كامل)، لگن خاصره و باسن (تا حدود هشتاد درصد از رشد كامل)، عادت ماهيانه- پايان رشد بدني و بلوغ .
اضطراب عادت ماهيانه
عادت ماهيانه ممكن است در برخي موارد با اضطراب در ميان دختران همراه شود، در جوامع و خانواده هايي كه آموزش جنسي الزامي به نوجوانان ارائه نمي شود، اولين عادت ماهيانه ممكن است با تعبيراتي نادرست از جنسيت، اعتقادات مذهبي و احساس طرد شدگي و سردرگمي در دختران همراه شود.نوجوان ممكن است تصور كند كه عادت ماهيانه معمولا همراه با خونريزي، احساس ضعف و حالات جسماني ناخوشايند مانند سر درد و يا دل درد است نوعي بيماري است، به ويژه آنكه برخي از دختران در اين دوران دستخوش اختلالات خلقي ملايم شده، بي حوصله، گوشه گير و عصبي و يا بهانه جو و پرخاشگر مي شوند.
تمام اين نشانه ها ممكن است نوجواني كه تجربه و يا اطلاعات كافي درباره عادت جنسي ندارد را دچار اضطراب كند.از همين رو بسيار ضروري است كه از پيش، براي تجربه عادت ماهيانه مطلع و داراي آمادگي باشد و بداند كه چگونه بايد با آن روبرو شود و يا معناي اين رخداد در بلوغ براي وي چيست.عادت ماهيانه در دختران سر آغاز توجه جدي تر به جنسيت هم هست، دختران در اين سن به نشانه هاي بلوغ در بدن خود توجه بيشتري نشان مي دهند و در واقع بدن خود را كشف مي كنند، ساعات بسياري را به مشاهده اندام خود در آينه مي گذرانند، در برخي موارد ممكن است اين توجه به جنسيت سبب شود تا در اثر تاثيرات محيط خانواده، جهتگيري هاي جنسي نوجوان دستخوش تغييرات ناخواسته اي شود. مثلا در خانواده اي كه دختر را همچون پسر بار آورده اند و يا از وي خواسته اند كه نقش هاي پسرانه ايفا كند، دوگانگي يا بحران جهت يابي جنسي ممكن است به درازا بكشد و يا سبب در هم آميختن نقش هاي جنسي شود.
آموزش جنسي دختران
دختران در برخي جوامع كمتر در مورد بلوغ با يكديگر صحبت مي كنند و يا كمتر از آموزش هاي رسمي، آموزش هاي خانواده و يا يادگيري از رسانه ها در مورد بلوغ برخوردار مي شوند از اين رو ممكن است كمتر از پسران از آمادگي براي رويارويي با تغييرات سريع و اضطراب برانگيزي كه در بدن خود مي يابند، برخوردار شوند.در برخي جوامع مانند ايران ممكن است برخي از دختران در اين دوران گوشه گير، پرخاشجو و به ويژه نسبت به جنس مخالف دوري گزين شوند، خجالتي و يا عصبي به نظر برسند.
نشانه هاي بلوغ در پسران
صدا كلفت، باسن كوچكتر، گردن كلفتتر، سينه ها و شانه ها پهن مي شوند و ريش و سبيل و موهاي بدن رشد مي كنند، در برخي از پسران جوش در صورت و بدن آنها ديده مي شود و آلت جنسي شان رشد مي كند به گونه اي كه اندازه آن تا پايان دوران بلوغ به سه برابر نسبت به دوران پيش از بلوغ بالغ مي شود.نوجوانان پسر در اين دوران ممكن است احتلام يعني ارضا شدن در خواب را كه همراه با روياي جنسي است نيز تجربه كنند كه شايد تعبير و درك نادرست از آن سبب بروز مشكلاتي براي كنار آمدن با آن شود، مثلا در برخي از خانواده هاي سنتي از اين امر با عنوان «شيطاني شدن» ياد مي شود و در نتيجه ممكن است نوجوان دچار احساس گناه شديد شده و خود را گناهكار فرض كند.

روزنامه کیهان/شماره 18946

دفعات نمایش : 29

تاریخ: 1387.4.22

اخبار خانواده

مهلت توزيع كارت آزمون كارداني پيوسته دانشگاه آزاد ...

دولت نهم، جوانان را صاحب روز خاص كرد

تجليل از 805 دانش‌آموز برگزيده در جشنواره ادبي ...

هيچ كس‌ در 20 روز گذشته به خاطر وبا نمرده است ...

بازديد نماينده زن مجلس ژاپن از دانشگاه الزهرا(س) ...

ديدار صميمي رئيس جمهور با خانواده‌هاي شهداي دولت ...

آب‌‌ سالم، تن‌ سالم‌

افزايش حقوق بازنشستگان تأمين اجتماعي از امروز ...