پشيمان شدن از گناه

«لو كنا نسمع او نعقل ما كنا من اصحاب السعير».

در طريق الي الله اسبابي لازم است كه هر يك از آن‏ها مي‏تواندما را در رسيدن به مقام قرب الهي سرعت‏بخشد.يكي از آن اسباب، داشتن قلب سليم است، قلبي كه آلوده گناه‏نشده و جايگاه فضائل اخلاقي و انوار معنوي باشد. قلب پاك‏انساني در اثر ارتكاب گناه، سياه شده و اين سياهي روز به روزافزايش يافته آن قلب را به تباهي مي‏كشاند، اگر ما مراقب‏قلبمان نباشيم، ممكن است در اثر زيادي گناهان، روح ما مسخ ودگرگون شده از آن حالت فطرت پاك الهي به قلبي منحرف مبدل شود. در روايات آمده است كه:اگر ما يك گناه انجام دهيم لكه سياهي بر قلب مي‏نشيند كه اگرتوبه كنيم و از آن گناه پشيمان شويم آن لكه پاك مي‏شود، ولي‏اگر اصرار بر گناه داشته باشيم، آن لكه زياد و زيادتر شده تاتمام قلب را فرا مي‏گيرد، آن گاه انسان ديگر روي سعادت رانخواهد ديد. قلبي كه تمام فضاي آن را گناه پركرده باشد، خدابر آن مهر مي‏زند. ختم الله علي قلوبهم انسان وقتي زنده است كه‏داراي قلب سليم باشد وگرنه مرده‏اي است كه در ميان زندگان حركت‏مي‏كند. انسان در روز قيامت افسوس مي‏خورد كه چرا به كلام الهي‏بي‏اعتنا بوده به آن عمل نكرده است و با حالت پشيماني شديدمي‏گويد اگر به دستورات خدا گوش داده بودم و راهنمايي عقل رامي‏پذيرفتم به چنين عذاب دردناكي گرفتار نمي‏شدم. آري، آن هايي كه واقعا زنده‏اند در ميان خاك‏اند. مضمون روايت‏از امير المؤمنين است كه فرمود: بعضي در اين عالم زنده‏اند ولواين كه بدنشان در اين عالم نباشد، برخي هم در اين عالم‏مرده‏اند هرچند كه در ميان مردم مي‏روند، مي‏خورند و مي‏آشامند.
قلب انسان به ذكر الهي زنده است اگر انسان به ياد خدا باشداين ذكر راه سعادت را به ما نشان مي‏دهد.خدا در قرآن مي‏فرمايد: « ان الذين اتقوا اذا مسهم طائف من‏الشيطان تذكروا فاذا هم مبصرون‏»(اعراف (7) آيه 201) آن‏هايي كه‏اهل تقوايند پرهيزكارند، حلال خدا را حلال و حرام خدا را حرام‏مي‏دانند، شيطان به دنبالشان مي‏آيد و آنان را طواف مي‏كند. كناردل انسان مي‏نشيند، دور مي‏زند تا او را از صراط مستقيم منحرف‏كند. «مسهم‏»; يعني تماس مي‏گيرد. «طائف من الشيطان‏»; يعني‏طواف‏كنندگان شيطاني. اما كساني كه بيدارند و با خدا ارتباطدارند، يك دفعه به ياد خدا مي‏افتند:آه شيطان آمد، شيطان حسد، كبر، خودبيني، زراندوزي، فريب،خدعه، فحشا و منكرات. اين شيطان، دور دل انسان پشت‏سر هم گردش‏مي‏كند، اما مردان خدا به دهان اين شياطين مشت مي‏زنند، دهان‏شيطان‏ها را خرد مي‏كنند. خدا در قرآن مي‏فرمايد: «و الذين اذافعلوا فاحشة او ظلموا انفسهم ذكروا الله فاستغفروا لذنوبهم ومن يغفر الذنوب الا الله‏». (آل عمران (3) آيه 135) وقتي شماكنار قبر پيغمبر رسيدي در زيارت‏نامه پيغمبر مي‏خواني، در دوجاي زيارت‏نامه، هم در روضه پيغمبر، هم در كنار قبر پيغمبر، درآن زيارت‏نامه اين آيه شريفه گنجانده شده است.
در آن محل،ستوني است‏به نام توبه، آن جا كه مي‏رسي مستحب است دو ركعت‏نماز بخواني و اين زيارت را هم قبل از نماز بخواني. در زيارت‏بعد از آن كه به پيامبر و آل پيامبر(ص) سلام مي‏دهي و از آن‏هاتجليل مي‏نمايي، مي‏گويي: اي رسول خدا(ص) شما چه كرده‏ايد و من‏از راه دور به زيارت آمده‏ام، به اميد آمده‏ام، اين آيه در آن‏جا آمده: آن‏هايي كه «فعلوا فاحشة‏» كار زشتي در اين دنياانجام داده‏اند، عمل نادرستي كرده‏اند معصيت‏كارند، اين آقاي‏معصيت‏كار يك مرتبه توجه مي‏كند «فاستغفروا لذنوبهم‏» خدايا!توبه مي‏كنم «ذكروا الله‏» به ياد خدا مي‏افتد، خدا هم گناهش‏را مي‏آمرزد، از سر تقصيرش مي‏گذرد. اين آيه دو شان نزول دارد: 1- خرمافروشي درب مغازه‏اش نشسته بود. خانمي آمد خرما بخرد،آقاي خرمافروش زير چشم نگاهي به او كرد و فريفته‏اش شد، خانم‏گفت: خرما مي‏خواهم. خرمافروش گفت: اين خرماها گرد و غبارگرفته، در انبار خرماي بهتري دارم. آقا جلو افتاد و خانم به‏دنبالش وارد انبار شد. داخل انبار كه شدند، آن مرد در را بست‏و به طرف اين خانم دست‏درازي كرد. خانم يك توجهي كرد و گفت:اي برادر، خيال مي‏كني در اين انبار خلوت و خالي كسي نيست مارا ببيند، نمي‏داني اين عمل زشت تو فرداي قيامت‏حساب و كتاب‏دارد؟ آن زن با اين سخنان مرد را به لرزه انداخت. زن از انبارخارج شد. اين مرد سر به بيابان گذاشت، و مدت چهل شبانه روزاشك مي‏ريخت، نعره مي‏زد، خدايا! لغزيدم، پشيمانم. خدا از سرتقصيرم بگذر. به پيامبر (ص) خطاب شد اي رسول ما! اين بنده ما واقعا توبه‏خالصانه و نصوح كرده است. توبه‏اش را قبول كرديم، كسي را به‏دنبال او بفرست تا به اجتماع مسلمانان برگردد. سلمان و مقدادسراغ او رفتند و به او بشارت قبولي توبه دادند و گفتند: حضرت‏ما را به دنبالت فرستاده است. گفت: من اين طوري نمي‏آيم، بايدكتف‏هاي مرا ببنديد، من شرمنده‏ام، بايد دست‏بسته و سرافكنده‏بروم. دست‏هاي او را بستند و خدمت پيامبر (ص) آوردند. حضرت‏فرمود:دست‏هاي او را باز كنيد. اي جوان! خدا توبه‏ات را قبول كرده واين آيه در شان شما نازل شده است: «و من يغفر الذنوب الاالله‏». خدا كسي را كه از گناه خود توبه كند و پشيمان شود، دوست دارد.اگر با زبان حال و تضرع بگويي: «اللهم اغفر لي الذنوب التي‏تنزل البلاء» خدا قبول مي‏كند و مي‏آمرزد. گاهي گناه بنده و شماسبب مي‏شود بلا نازل شود. صاعقه، زمين‏لرزه، قحطي، به جان هم‏افتادن بلا است. گاهي هم ما دعا مي‏كنيم، ولي دعاها در اثرگناهان ما حبس مي‏شود، بالا نمي‏رود هر چه بگوييم يا رب، به سرما مي‏زنند. بارها از گويندگان مذهبي شنيده‏ايد كه نمازي كه‏خوانده مي‏شود، اگر با شرايط كامل باشد صعود كرده و بالا مي‏رود،اين نماز نور دارد. ولي اگر نماز كامل نباشد، بالا نمي‏رود و آن‏را برگردانده به سر انسان مي‏زنند. اين نماز مي‏گويد: «ضيعتني;مرا ضايع كردي‏».نماز كامل در روز قيامت‏سبب سرافرازي انسان مي‏شود و مانندتاجي بالاي سر او قرار مي‏گيرد. يكي از اسماي قيامت «يوم التناد» است. «و انذرهم يوم‏التناد». در روايات آمده است كه: فرداي قيامت، سيصد گروه‏دسته دسته مي‏آيند و يك گروه، يك سر و گردن از ديگران بالاتر ونوراني‏ترند، آن‏ها كيانند؟ آن‏ها دوستداران اهل بيت (ع) و امام‏حسين (ع) هستند. 2- توبه «ابو لبابه‏» بود كه توبه واقعي كرد. خودش را به ستون‏توبه در مدينه بست و گفت: من از اين ستون باز نمي‏شوم مگر اين‏كه رسول خدا (ص) بيايد، همين آيه نازل شد و توبه او پذيرفته شد. رسول خدا (ص) آمد و طناب‏هاي او را باز كرد. انسان مؤمن، هر آن بايد در حال توبه باشد و از افعال گذشته‏خويش نادم بوده و تصميم بگيرد در آينده هم گناهي از او سرنزند. امير المؤمنين عليه السلام نشسته بود، فردي خدمت آن حضرت‏رسيد و گفت: «استغفر الله ربي و اتوب اليه‏» حضرت فرمود:«ثكلتك امك; مادر به عزايت‏بنشيند». «ا تدري ما معني‏الاستغفار; اين استغفاري كه كردي معنايش را فهميدي؟ ». اين معنا خطاب به همه ما است. كم‏فروش، كم‏فروشي نكن،چپاول‏گر، چپاول‏گري نكن، دزد، دزدي نكن، خائن، خيانت نكن،بي‏عفت، بي‏عفتي نكن، گران‏فروش، گران‏فروشي نكن، متقلب، تقلب‏نكن. گفتن «استغفر الله‏» با انجام اين كارها جور درنمي‏آيد. آيا اين كارها در روز قيامت‏حساب ندارد؟ «و انذرهم يوم‏الحسرة‏» اي رسول ما! اين مردم را بترسان از آن روزي كه حسرت‏مي‏خورند. آن‏هايي كه گناه مي‏كنند با كساني كه به كارهاي خيرمي‏پردازند، اشك مي‏ريزند، اقامه عزاي حسيني (ع) مي‏كنند، اين دوبا هم فرق دارند. مي‏گويند آقا ما در بازار بوديم، كنار هم بوديم. آقا در ناز ونعمت‏بهشت است،
حور العين در كنارش، نعمتي است كه خدا داده،آن‏جا ديگر چشم و هم‏چشمي نيست. خانم هم همين طور، در كمال‏زيبايي و رعنايي، فرداي قيامت اين زن و مرد هر دو تا بهشتي‏هستند و وارد بهشت مي‏شوند به خانم مي‏گويند : ميل داري با اين‏شوهرت در بهشت زندگي كني؟ به آقا مي‏گويند ميل داري با اين‏خانمت در بهشت زندگي كني؟ خدا به اين خانم و آقا يك زيبايي‏فوق العاده مي‏دهد كه هيچ كس ندارد، اما يك دسته ديگر آن جاحسرت مي‏خورند، اين حسرت خوردن‏ها مال آن‏جا است، ما بايد در اين‏دنيا زمينه را درست كنيم كه آن‏جا حسرت نخوريم، چطور زمينه‏درست مي‏شود؟ با ياد خدا. «تذكروا» وقتي گناه سراغ انسان مومن مي‏آيد، او متذكر مي‏شود،از خواب غفلت‏برمي‏خيزد، مواظب است كه گناه او را آلوده نكند. در روايت داريم اگر يك زن و مرد نامحرم خلوت كنند، سومي آن‏هاشيطان است و آن‏ها را به فساد و تباهي مي‏كشاند، لذا بايد مراقب‏نفس اماره و شيطان باشيم. خدا در قرآن مي‏فرمايد: «لا تجزي نفس عن نفس شيئا» آن روز پول،پارتي و رشوه به درد نمي‏خورد. «لا يقبل منها شفاعة و لا يؤخذمنها عدل و لا هم ينصرون‏» كسي نيست‏به داد انسان برسد، آن روزرا به ياد بياوريد. هر كس در هر جايي هست كلام خدا را بشنود. «و الذين اتقوا اذا مسهم طائف من الشيطان تذكروا» خدا را به‏ياد مي‏آورند مي‏گويند آقا اشتباه كرديم، توبه كرديم. وقتي اين‏آيه نازل شد، شيطان تمام بچه شيطان‏ها را جمع كرد. وقتي جمع‏شدند گفتند: آقابزرگ چه فرمايشي داريد؟ گفت: كمرم شكست، صورتم‏سياه شد، بي‏چاره شدم، يك آيه نازل شده كه هر چه ما تلاش كنيم،زحمت‏بكشيم كه بنده‏اي را از خدا جدا كنيم و او را به راه فسادبكشانيم، او بعد از گناه توبه مي‏كند، وقتي توبه كرد خدا توبه‏او را قبول مي‏كند، توبه‏اش كه قبول شد زحمت ما به هدر مي‏رود.راهي را پيشنهاد كنيد كه بتوانيم جلوي اين آيه بايستيم. هركدام از اين بچه شيطان‏ها يك پيشنهادي دادند. يكي گفت: مااين‏ها را به طرف شهوت مي‏بريم. گفت: اين راه فايده ندارد. دومي‏گفت‏به طرف مال ، منال، مقام و رياست مي‏بريم. گفت: اين هم‏فايده ندارد. هر كدام چيزي گفتند. آخر الامر الخناس بلند شد و گفت: «انالها» من جلوي اين آيه را مي‏گيرم. هرگاه اين بنده خواست توبه‏كند، مي‏گويم حالا زود است و نمي‏گذاريم موفق به توبه بشود. اي‏بشر بيدار باش، تمام شياطين در كمين هستند تو را از مسير اسلام،قرآن و رهبري جدا كنند مواظب باش كلاه سرت نرود.

آيت الله عباس محفوظي

مقالات مقالات مقالات مقالات مقالات مقالات مقالات آموزشگاه رایانه اخبار ایران و جهاناخبار ایران و جهاناخبار ایران و جهانبانک سوال و جوابجوان امروزدانلود نرم افزار