|
از جهت معناي لغوي , واژه شيعه به معناي پيروي كردن و دنباله رو بودن است و از نظر كلامي و اعتقادي , شيعه به كسي گفته مي شود كه اولين خليفه و جانشين پيامبر(ص) را علي(ع) بداند. و در اصطلاح اخلاقي شيعه علي(ع) بودن به معني پيرو آن حضرت بودن , يعني اين كه انسان شيوه زندگي و رفتار و اخلاق خود را بر اساس زندگي علي (ع) تنظيم نمايد; يعني آن حضرت و اولاد طاهرينش(ع) را عملا" راهنما و الگوي زندگي خويش قرار دهد و بكوشد تا كيفيات نفساني , اخلاقي و همچنين ظواهر زندگي خود را به كيفيات و كمالات آن حضرات (ع) نزديك نمايد; يعني اين كه انسان در زندگي فردي و اجتماعي اش و همچنين در زندگي طبيعي و معنوي , پايش را جاي پاي آن اولياي معصوم(ع) بگذارد و شيعه و دنباله رو ايشان باشد;
منتهي نكته قابل توجه اين است كه اين تشيع , دنباله روي و همانند سازي , بدون محبت , عشق , دلبستگي و ارادت قلبي به ايشان هرگز ميسر نمي باشد و از لوازم بسيار ضروري و اساسي شيعه بودن همانا محبت و علاقه قلبي به ايشان است.
نكته ديگري كه توجه به آن ضرورت دارد اين است كه شيعه بودن يك امر تشكيكي است يعني داراي مراتب است . بنابر اين هر كس به هر مقدار كه دنبال رو و تابع اهل بيت (ع) باشد شيعه ايشان محسوب مي شود.
آنچه از مجموعه روايات درباره صفات شيعه ميتوان فهرست نمود به شرح زير است:
1- محافظت بر وقت نمازها
2- حفظ اسرار
3- بذل اموال و مواسات با برادران ديني
4- عبادت و شب زندهداري و روزه فراوان
5- گريه و زاري بسيار در برابر خداوند
6- دوري از شهوات و پرخوري
همان طور كه اشاره شد شيعه بودن داراي مراتب مختلفي است و همه شيعيان در يك رتبه و جايگاه قرار ندارند. در حديث مورد نظر ويژگي ها و خصايصي كه امير مؤمنان(ع) براي شيعه معرفي كرده مربوط به شيعيان كامل و در مرتبه بالا است نه هر شيعه اي. چنان چه خود روايت اين ويژگي ها را مربوط به شيعه واقعي مي داند كه همان شيعه كامل و داراي رتبه عالي است. از طرفي اين نشانه ها بيانگر شدت عبادت و بندگي خدا و عمل به وظايف بندگي است و خودش خصوصيتي ندارد. يعني ممكن است فردي به لحاظ خصوصيات فيزيكي و جسماني با وجود زيادي روزه و بيداري در شب و عبادت دايم و هميشگي اين علائم و نشانه ها در او ظاهر نشود ولي آن چيزي كه اين نشانه ها بر آن دلالت دارد يعني تعبد و بندگي و عشق به خداوند و علاقه به عبادت حق همه وجودش را پر كرده باشد. پس اين علايم دايمي و هميشگي نيست تا نبودن و فقدان آن نشانه شيعه نبودن باشد.
7- اطاعت و پيروي كامل از ائمه (ع) و اوامر آنها براي توضيح بيشتر به بحارالانوار جلد 68 صفحه 149 مراجعه نمائيد.
براي توضيح بيشتر به ترجمه كتاب «صفات الشيعه» شيخ صدوق مراجعه نماييد.
| جواب : |